Kaldıraç (Leverage)
Diğer adı: kaldıraçlı işlem · leverage · çarpan
Tanım
Kaldıraç, yatırdığınız teminatın birkaç katı büyüklüğünde pozisyon açmanızı sağlayan ve hem kazancı hem kaybı aynı oranda büyüten bir işlem aracıdır.
Kaldıraç nasıl çalışır
10x kaldıraç, 100 USDT teminatla 1.000 USDT'lik pozisyon açabileceğiniz anlamına gelir. Fiyat yüzde 1 lehinize hareket ederse teminatınıza göre yüzde 10 kazanırsınız; aleyhinize hareket ederse yüzde 10 kaybedersiniz. Kaldıraç piyasanın riskini değiştirmez, sizin o riske maruz kalma miktarınızı büyütür.
Kaldıraç ne kadar yüksekse likidasyon (tasfiye) fiyatı giriş fiyatına o kadar yakın olur. 50x kaldıraçta yaklaşık yüzde 2'lik ters bir hareket, bakım teminatı da hesaba katıldığında daha da azı, teminatın tamamını silmeye yeter. Kripto fiyatlarının gün içinde birkaç yüzde oynaması olağan olduğu için yüksek kaldıraç çok hızlı tasfiyeye yol açabilir.
Borsalar pozisyon büyüdükçe izin verilen maksimum kaldıracı düşürür ve kaldıraç sınırları ülke düzenlemelerine göre değişebilir. Kaldıracı pozisyon büyüklüğünü belirlemek için değil, teminatı verimli kullanmak için düşünmek daha sağlıklıdır.
Örnek
Elinizde 1.000 USDT var. 5x kaldıraçla 5.000 USDT'lik BTC long açarsanız ve BTC yüzde 4 düşerse kaybınız 200 USDT, yani teminatın yüzde 20'si olur. Aynı 1.000 USDT ile 25x kaldıraçta 25.000 USDT'lik pozisyon açarsanız yüzde 4'lük düşüş 1.000 USDT kayıp demektir; izole marjinde bakım teminatı nedeniyle pozisyon bu noktaya gelmeden, yaklaşık yüzde 3,5 civarında tasfiye edilir.
Sık yapılan hatalar
- Kaldıracı ne kadar kazanacağınıza göre seçip ne kadar hızlı tasfiye olabileceğinizi hesaplamamak.
- Kaldıraç ayarını değiştirince pozisyon büyüklüğünün de otomatik değiştiğini sanmak; birçok borsada miktarı ayrıca girersiniz.
- Fonlama ve işlem ücretlerinin nominal pozisyon üzerinden alındığını unutmak.
Öğrenin ve deneyin
Bir borsada deneyin
OKX bunu sunuyor. Bağlantımızla kaydolursanız aşağıdaki kod uygulanır.
nexu888OKX açSık sorulan sorular
Yeni başlayan için kaç kat kaldıraç uygundur?
Tek bir doğru sayı yoktur, ama düşük kaldıraç likidasyon fiyatını girişten uzak tutar ve hata payı bırakır. Önemli olan stop seviyenize göre pozisyon büyüklüğünü belirlemek ve tasfiye fiyatının stop'tan uzakta olmasıdır.
Kaldıraçlı işlemde teminattan fazla kaybedebilir miyim?
Çoğu kripto borsasında izole marjinde kaybınız o pozisyonun teminatıyla sınırlıdır. Çapraz marjinde ise hesaptaki diğer bakiyeler de risk altına girer.