CBDC (tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương)
Còn gọi là: CBDC · tiền số ngân hàng trung ương · tiền pháp định kỹ thuật số
Định nghĩa
CBDC là dạng tiền pháp định kỹ thuật số do chính ngân hàng trung ương phát hành và bảo đảm, có giá trị ngang tiền mặt của quốc gia đó.
CBDC hoạt động thế nào
Tiền trong tài khoản ngân hàng hiện nay là khoản nợ của ngân hàng thương mại. CBDC thì khác: nó là khoản nợ trực tiếp của ngân hàng trung ương, giống tờ tiền giấy nhưng ở dạng số. Ví dụ đã triển khai hoặc thử nghiệm có e-CNY của Trung Quốc, eNaira của Nigeria và dự án euro số ở EU.
CBDC không phải là crypto. Nó không có nguồn cung giới hạn, không phi tập trung, và cơ quan phát hành có thể kiểm soát, giám sát giao dịch. Nhiều CBDC thậm chí không chạy trên blockchain công khai.
Với người dùng crypto, điểm cần chú ý là CBDC có thể trở thành một kênh nạp rút tiền pháp định mới, đồng thời cạnh tranh với stablecoin trong thanh toán. Mức độ riêng tư, giới hạn số dư và cách triển khai khác nhau rất nhiều giữa các quốc gia.
Ví dụ
Giả sử một quốc gia ra mắt CBDC và cho mỗi người giữ tối đa 3.000 đơn vị trong ví. Bạn nhận lương 10.000 đơn vị, hệ thống tự chuyển 7.000 phần dư sang tài khoản ngân hàng liên kết. Khi đi chợ, bạn trả 200 đơn vị bằng mã QR, giao dịch được ghi nhận ngay và không cần qua ngân hàng thương mại. So với việc trả bằng USDT, bạn không chịu rủi ro lệch giá, nhưng mọi giao dịch đều có thể bị cơ quan phát hành theo dõi.
Lỗi thường gặp
- Gọi CBDC là một loại crypto hay stablecoin, trong khi bản chất của nó là tiền pháp định do nhà nước phát hành.
- Cho rằng CBDC nào cũng chạy trên blockchain và minh bạch như Bitcoin.
- Nghĩ rằng CBDC ra đời đồng nghĩa với việc crypto bị cấm.
Học và thực hành
Câu hỏi thường gặp
CBDC khác stablecoin thế nào?
Stablecoin như USDT hay USDC do công ty tư nhân phát hành và được bảo chứng bằng tài sản dự trữ. CBDC do ngân hàng trung ương phát hành, là tiền pháp định chính thức.
Việt Nam có CBDC chưa?
Một số ngân hàng trung ương trong khu vực đang nghiên cứu hoặc thử nghiệm, nhưng tiến độ mỗi nước khác nhau. Hãy theo dõi thông báo chính thức của Ngân hàng Nhà nước để có thông tin chính xác.