Phí gas (Gas fee)
Còn gọi là: phí gas · gas · gas fee · phí mạng
Định nghĩa
Phí gas là khoản phí bạn trả cho mạng blockchain để xử lý một giao dịch hoặc thao tác với hợp đồng thông minh, tính bằng coin gốc của mạng như ETH trên Ethereum.
Phí gas hoạt động thế nào
Trên Ethereum, mỗi thao tác tiêu tốn một lượng đơn vị gas nhất định: chuyển ETH đơn giản khoảng 21.000 gas, swap trên DEX tốn nhiều hơn. Phí bằng số gas dùng nhân giá mỗi đơn vị gas (tính bằng gwei, 1 gwei = 0,000000001 ETH). Từ bản nâng cấp EIP-1559, phí gồm phí cơ bản bị đốt và tiền tip cho validator.
Phí gas thay đổi theo độ bận của mạng. Khi có đợt mint NFT hay biến động mạnh, phí tăng vọt. Nếu bạn đặt giới hạn gas quá thấp, giao dịch có thể thất bại nhưng vẫn mất phí đã tiêu.
Khi rút từ sàn, bạn thường trả phí rút do sàn quy định thay vì tự trả gas. Khi dùng ví tự lưu ký, bạn tự trả gas và phải giữ đủ coin gốc. Các mạng layer 2 và nhiều L1 khác có phí thấp hơn Ethereum mạng chính rất nhiều.
Ví dụ
Giả sử bạn chuyển ETH trên Ethereum, dùng 21.000 gas với giá gas 20 gwei. Phí là 21.000 × 20 = 420.000 gwei, tức 0,00042 ETH. Nếu ETH ở mức 2.500 USDT, phí là 1,05 USDT. Một lần swap dùng 150.000 gas cùng giá gas sẽ tốn 0,003 ETH, tức 7,5 USDT. Nếu mạng bận và giá gas lên 60 gwei, cùng lần swap đó tốn 22,5 USDT.
Lỗi thường gặp
- Không giữ coin gốc trong ví nên không thể chuyển token đi.
- Hạ giới hạn gas quá thấp để tiết kiệm, khiến giao dịch thất bại mà vẫn mất phí.
- Swap số tiền nhỏ trên Ethereum mạng chính lúc mạng bận, khiến phí chiếm phần lớn giá trị.
Học và thực hành
Câu hỏi thường gặp
Vì sao phí gas lúc cao lúc thấp?
Phí gas phụ thuộc vào nhu cầu sử dụng mạng. Khi nhiều người cùng giao dịch, phí cơ bản tăng lên; khi mạng vắng, phí giảm.
Giao dịch thất bại có được hoàn phí gas không?
Không. Phần gas đã dùng để xử lý vẫn bị tính, kể cả khi giao dịch thất bại.